Prawo do opiekunki w Niemczech – sprawdź, jakie warunki trzeba spełnić i jakie świadczenia możesz uzyskać

Zorganizowanie opieki dla bliskiej osoby w Niemczech to nie tylko kwestia formalności, ale też emocji, które towarzyszą całemu procesowi. Kiedy zdrowie seniora zaczyna wymagać stałego wsparcia, pojawia się wiele pytań – od tego, jakie są warunki przyznania pomocy, po to, jakie świadczenia można uzyskać i jak najlepiej je wykorzystać. W niemieckim systemie opieki ważne są zarówno szczegóły prawne, jak i sposób, w jaki przedstawisz sytuację swojego bliskiego podczas oceny. Dlatego warto wiedzieć, jak krok po kroku przejść przez procedurę, aby nie tylko otrzymać prawo do opiekunki, ale też dopasować wsparcie do realnych potrzeb.

Wolisz posłuchać niż czytać?
Poniżej znajdziesz skróconą wersję wpisu w formie audio. To najważniejsze informacje w wygodnej do odsłuchu formie – idealne, jeśli chcesz szybko dowiedzieć się, o czym jest artykuł.

Kiedy przysługuje opiekunka dla osoby starszej? Warunki ubezpieczenia i pierwszy krok, od którego wszystko się zaczyna

Dla wielu rodzin moment, w którym trzeba poszukać opiekunki dla bliskiej osoby, jest trudny i emocjonalnie obciążający. W Niemczech prawo do takiego wsparcia jest ściśle związane z systemem ubezpieczenia pielęgnacyjnego, a dokładniej z tym, czy jesteś w nim ubezpieczony i jak długo. Aby móc ubiegać się o świadczenia, trzeba mieć co najmniej dwa lata opłaconych składek w ciągu ostatnich dziesięciu lat – to tzw. Wartezeit. Jeśli chodzi o dzieci, wymóg ten uznaje się za spełniony, gdy jeden z rodziców posiada wymagany okres ubezpieczeniowy. To ważna informacja, bo wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że staż składkowy jest pierwszym filtrem, który decyduje o dalszych krokach.

Kiedy warunek ubezpieczenia jest już spełniony, kolejnym etapem jest złożenie wniosku w Pflegekasse – instytucji działającej przy Twojej kasie chorych. To moment, od którego wszystko formalnie się zaczyna. Po rejestracji zgłoszenia sprawę przejmuje MDK – Medizinischer Dienst der Krankenversicherung. Ich zadaniem jest ocena, jak bardzo dana osoba potrzebuje opieki. Nie chodzi tylko o choroby, ale o całościową zdolność do samodzielnego życia.

Podczas oceny bierze się pod uwagę sześć obszarów: mobilność, zdolności kognitywne i komunikacyjne, stan psychiczny, samoobsługę, radzenie sobie z terapią i życie społeczne. Wynik tej oceny decyduje o przyznaniu jednego z pięciu stopni opieki (Pflegegrade), a od tego zależy, na jakie wsparcie finansowe i organizacyjne możesz liczyć. 

Pflegegrad od 1 do 5 – sprawdź, przy którym stopniu faktycznie przysługuje opieka finansowana z systemu

Przyznanie Pflegegrad to coś więcej niż formalność – to decyzja, która w praktyce określa, jakie wsparcie otrzymasz. Skala jest pięciostopniowa, a każdy stopień ma swój próg punktowy. Pflegegrad 1 to 12,5–27 punktów i niewielkie wsparcie, a Pflegegrad 5 to powyżej 90 punktów i najwyższy poziom pomocy. Wiele osób jest zaskoczonych, że przy Pflegegrad 1 nie ma prawa do wypłaty Pflegegeld – dostępne jest jedynie poradnictwo oraz niewielkie świadczenia dodatkowe.

Dopiero od Pflegegrad 2 pojawia się prawo do regularnych środków pieniężnych, które można przeznaczyć na opiekę. Im wyższy stopień, tym większa kwota i szerszy wachlarz usług finansowanych przez system. Przyznanie stopnia opieki wymaga przejścia przez ocenę MDK, w której analizuje się m.in. czy osoba jest w stanie samodzielnie się przemieszczać, dbać o higienę, przygotować posiłek czy prawidłowo przyjmować leki.

To ważne, aby podczas wizyty oceniającej nie pomijać trudności, które występują w codziennym funkcjonowaniu. Zdarza się, że rodzina, z przyzwyczajenia do pewnych problemów, nie wspomina o nich w rozmowie z oceniającym. W Herznet24 podkreślamy, że rzetelne przedstawienie sytuacji jest kluczowe – nie po to, by „podnieść” stopień na siłę, ale by realnie dopasować formę wsparcia do potrzeb.

Świadczenia w opiece domowej – od Pflegegeld po usługi rzeczowe i dodatkowe kwoty na wsparcie

Gdy już wiesz, jaki Pflegegrad został przyznany, możesz zaplanować, w jaki sposób najlepiej wykorzystać dostępne świadczenia. 

Najbardziej znane jest Pflegegeld, czyli pieniądze wypłacane co miesiąc, od Pflegegrad 2 wzwyż. Od 1 stycznia 2025 roku kwota ta wynosi od 347 € przy Pflegegrad 2 do 990 € przy Pflegegrad 5. To środki, które możesz przeznaczyć na opiekunkę – czy to zatrudnioną bezpośrednio, czy przez agencję.

Drugą formą pomocy są Pflegesachleistungen – usługi świadczone przez profesjonalne opiekunki lub pielęgniarki. Mogą obejmować mycie, ubieranie, podawanie leków, a także pomoc w prowadzeniu domu. Limity finansowe na te usługi w 2025 roku zaczynają się od 724 € miesięcznie i sięgają 2 095 €, w zależności od Pflegegrad. Ciekawym dodatkiem jest też Entlastungsbetrag – stała kwota 131 € miesięcznie, dostępna nawet przy Pflegegrad 1, przeznaczona na pomoc w codziennych obowiązkach, niekoniecznie medycznych.

System oferuje też Verhinderungspflege – czyli opiekę zastępczą, kiedy główny opiekun nie może jej sprawować, oraz Kurzzeitpflege – krótkoterminową opiekę stacjonarną, np. po pobycie w szpitalu. W Herznet24 pokazujemy, jak połączyć te świadczenia, żeby zapewnić bliskiemu ciągłość opieki i maksymalne bezpieczeństwo, a przy tym mądrze wykorzystać dostępne fundusze.

Całodobowa opieka „live-in” w Niemczech – jakie formalności trzeba spełnić, aby ją otrzymać?

Opieka całodobowa w domu to opcja, którą coraz częściej wybierają rodziny, chcąc zapewnić seniorowi poczucie bezpieczeństwa i stałe wsparcie. Żeby ją zorganizować, trzeba spełnić kilka wymogów. Opiekunka musi mieć własny pokój, dostęp do łazienki i kuchni, a także odpowiednie warunki do odpoczynku. Standardowo praca obejmuje minimum 40 godzin tygodniowo z zapewnionymi przerwami.

Warto mieć świadomość, że taka forma opieki nie jest w pełni finansowana przez Pflegekasse. Środki z Pflegegeld można przeznaczyć na jej częściowe opłacenie, ale w praktyce koszty wynoszą od 1 600 € do 3 000 € brutto miesięcznie. Wysokość zależy od doświadczenia opiekunki, jej znajomości języka oraz zakresu obowiązków.

W Herznet24 pomagamy rodzinom przejść przez ten proces legalnie i bez stresu – od weryfikacji dokumentów, przez dopasowanie kandydata, aż po ustalenie jasnych zasad współpracy. Dzięki temu masz pewność, że zatrudnienie opiekunki odbywa się zgodnie z przepisami i że osoba, którą wybierzesz, będzie odpowiednim wsparciem dla Twojego bliskiego.

Opiekunka dla osoby niepełnosprawnej – kiedy przysługuje dodatkowe wsparcie i jak je połączyć z Pflegegeld?

W przypadku osób z orzeczonym znacznym stopniem niepełnosprawności wachlarz możliwości jest szerszy niż w przypadku standardowej opieki nad seniorem. Można korzystać zarówno ze świadczeń z Pflegeversicherung, jak i z dodatkowych dopłat z Eingliederungshilfe. Mogą one obejmować np. pomoc techniczną, asystenta, czy finansowanie specjalistycznych usług.

Co istotne, Pflegegeld od Pflegegrad 2 obowiązuje na takich samych zasadach jak u seniorów, więc można je przeznaczyć na opiekunkę. Kluczem jest umiejętne połączenie tych źródeł finansowania, aby zwiększyć dostępny budżet i jednocześnie odciążyć rodzinę.

Prawo do opiekunki w Niemczech otwiera wiele możliwości – od świadczeń pieniężnych, przez usługi rzeczowe, aż po całodobową opiekę w domu. Kluczem jest jednak znajomość zasad systemu, umiejętne połączenie dostępnych form wsparcia i prawidłowe przejście przez formalności. Dzięki temu możesz zapewnić bliskiemu nie tylko bezpieczeństwo, ale i komfort życia na co dzień.

W Herznet24 od lat pomagamy rodzinom w całych Niemczech w organizacji legalnej, dopasowanej do potrzeb opieki. Doradzamy w kwestiach formalnych, dobieramy odpowiednie kandydatki, a także wspieramy w korzystaniu z przysługujących świadczeń. Jeśli chcesz mieć pewność, że Twój bliski otrzyma najlepszą możliwą opiekę, a Ty zyskasz spokój i jasność co do kosztów – skontaktuj się z nami. Razem znajdziemy rozwiązanie, które będzie odpowiadało zarówno potrzebom podopiecznego, jak i Twoim oczekiwaniom.